Een schoensmeervlek ontstaat snel: tijdens het poetsen komt er net iets te veel smeer op je handen, de bank of je kleding terecht. Schoensmeer bevat vet en kleurstof, waardoor de vlek zich snel in leer of textiel nestelt.
Bij leer werkt vaseline meestal het beste. Bij kleding dep je een verse vlek met wasbenzine of spiritus, en bij witte stof kan maïzena extra helpen.
Waarom schoensmeer een vlek achterlaat
Schoensmeer bevat vet en kleurstof die zich snel vastzetten in leer of textiel. Hoe je de vlek het beste aanpakt, hangt af van hoe vers hij nog is.
Hoe sneller je een schoensmeervlek behandelt, hoe groter de kans dat hij volledig verdwijnt. Vet en kleurstof trekken in de loop van de tijd dieper in het materiaal.
Een oude, ingetrokken vlek heeft daardoor meer behandelingen nodig dan een verse. Verwijder bij een verse vlek eerst het overtollige schoensmeer met een droge doek of keukenpapier, zonder te wrijven.
Test bij zowel leer als textiel altijd eerst op een onopvallende plek, want de reactie verschilt per leersoort of stofsoort.
Wanneer professionele hulp de veiligere keuze is
Niet elke schoensmeervlek is veilig om zelf te behandelen. Vooral bij kostbaar leer is voorzichtigheid belangrijk voordat je zelf aan de slag gaat.
Bij kostbaar leer, zoals een dure leren tas, jas of schoenen van een bepaald merk, is een leerverzorgend merkproduct of een leerspecialist de veiligste keuze bij twijfel. Vaseline en groene zeep werken niet gegarandeerd op elke leersoort, en een verkeerde vervolgbehandeling kan het leer blijvend beschadigen.
Ook bij grote meubelstukken met vaste bekleding, zoals een bank, is zelf behandelen lastig omdat je de vlek niet goed kunt uitspoelen zonder de bekleding te doordrenken. Twijfel je bij een kledingstuk of de vlek na voorbehandeling en wassen niet volledig weg is, dan is een stomerij vaak een veiligere vervolgstap dan opnieuw zelf experimenteren.
Benodigdheden
Met een paar middelen die je meestal al in huis hebt, pak je een schoensmeervlek op leer of kleding aan.
- ✓ Een droge, zachte doek
- ✓ Vaseline (voor leer)
- ✓ Pure groene zeep (voor hardnekkige vlekken op leer)
- ✓ Wasbenzine of spiritus (voor textiel)
- ✓ Maïzena (alleen voor witte kleding)
- ✓ Een fijnwasmiddel of vloeibaar wasmiddel
Schoensmeervlek verwijderen per materiaal
De aanpak verschilt per ondergrond: leer vraagt om een rustige, inwerkende behandeling, terwijl kleding meestal gewoon de wasmachine in kan nadat de vlek is voorbehandeld.
Leer
- Smeer een beetje vaseline op de vlek en laat dit enkele uren inwerken.
- Neem de vaseline daarna af met een droge doek.
- Bij een hardnekkige vlek: laat pure groene zeep kort intrekken, neem af met een vochtige doek en maak het leer daarna goed droog.
- Test de behandeling eerst op een onopvallende plek, want leersoorten reageren verschillend.
Textiel (kleding)
- Dep de vlek voorzichtig met wasbenzine of spiritus op een doekje, zonder te wrijven.
- Bij witte kleding: breng maïzena op de vlek aan, bevochtig dit licht en laat 10 tot 30 minuten intrekken.
- Behandel de vlek voor met een fijnwasmiddel of vloeibaar wasmiddel voordat je gaat wassen.
- Was het kledingstuk volgens het wasvoorschrift en controleer vóór het drogen of de vlek volledig weg is.
Gebruik de maïzena-methode alleen bij witte kleding. Bij donkere of gekleurde stoffen kan maïzena juist witte vlekken achterlaten, waardoor het probleem groter wordt in plaats van kleiner.
Geschikte en ongeschikte middelen
Niet elk middel is voor elke ondergrond geschikt; de tabel hieronder laat zien wat wel en niet werkt bij een schoensmeervlek.
| Middel | Geschikt? | Reden |
|---|---|---|
| Vaseline | Geschikt voor leer | Laat de vettige kleurstof rustig inwerken zonder het leer agressief aan te tasten |
| Pure groene zeep | Geschikt voor hardnekkige vlekken op leer, met terughoudendheid | Werkt bij een vlek die niet met vaseline alleen weggaat, mits kort toegepast en goed nagedroogd |
| Wasbenzine of spiritus | Geschikt voor textiel | Lost het vet in schoensmeer los uit de vezels, mits deppend gebruikt |
| Maïzena | Geschikt, alleen voor witte kleding | Trekt vet aan, maar kan bij donkere stoffen juist witte vlekken achterlaten |
| Fijnwasmiddel of vloeibaar wasmiddel | Geschikt | Goede voorbehandeling voor textiel vóór de wasmachine |
Veelgemaakte fouten
Een paar veelvoorkomende missers maken een schoensmeervlek juist moeilijker te verwijderen in plaats van makkelijker.
Wrijven in plaats van deppen is de meest gemaakte fout. Wrijven duwt het vet en de kleurstof dieper in de vezels van textiel of de poriën van leer, waardoor de vlek groter en vager wordt.
Ook de maïzena-methode op donkere of gekleurde kleding toepassen werkt averechts, omdat dit juist witte vlekken kan achterlaten op plekken waar nog geen schoensmeervlek zat.
Bij leer wordt soms te lang gewacht met behandelen, terwijl vet dat eenmaal is ingetrokken veel moeilijker weg te krijgen is dan een verse vlek.
Een andere veelgemaakte fout is een middel zonder test gebruiken. Zowel pure groene zeep als wasbenzine of spiritus kunnen bij gevoelige leersoorten of stoffen een reactie geven die pas achteraf zichtbaar wordt.
Schoensmeervlek voorkomen
Een schoensmeervlek is niet altijd te voorkomen, maar een paar gewoontes tijdens het poetsen verkleinen de kans aanzienlijk.
Gebruik niet te veel schoensmeer in het algemeen. Een te dikke laag laat het leer dichtslaan, waardoor het niet meer kan “ademen”, en vergroot de kans dat overtollig smeer afgeeft op je handen, de bank of je kleding.
Poets schoenen liever op een ondergrond die niet gevoelig is voor vetvlekken, zoals een oude doek of krant. Laat schoenen na het poetsen goed drogen voordat je ze weer draagt of wegzet.
Merk je toch een vlek op, behandel die dan zo snel mogelijk: hoe eerder je begint, hoe groter de kans dat de vlek volledig verdwijnt.