Handleiding

Fiets schoonmaken

Een fiets maak je schoon met lauw water, een milde fietsreiniger en een zachte borstel of doek, zonder hogedrukspuit op lagers, naaf of (bij een e-bike) accu en display. De ketting reinig je apart met kettingreiniger en smeer je daarna opnieuw, zodat hij niet gaat roesten.

Een fiets maak je schoon door eerst los vuil en modder met lauw water en een zachte borstel
te verwijderen, daarna een milde fietsreiniger te gebruiken op frame en onderdelen, en de
ketting apart te behandelen met kettingreiniger en nieuwe olie.

Hoe grondig je mag schoonmaken, hangt af van het frame: aluminium, carbon en staal
verdragen niet allemaal dezelfde druk en middelen. Bij een elektrische fiets komt daar de
accu en het display bij, die geen water mogen raken.

Benodigdheden

  • ✓ Tuinslang of emmer met lauw water (geen hogedrukspuit)
  • ✓ Milde, biologisch afbreekbare fietsreiniger (zie het overzicht van schoonmaakmiddelen)
  • ✓ Zachte borstel en een oude tandenborstel voor moeilijk bereikbare plekken
  • ✓ Kettingreiniger en kettingolie
  • ✓ Microvezeldoek
  • ✓ Geschatte tijd: regelmatig onderhoud circa 15-20 minuten; een grondige beurt inclusief ketting 30-45 minuten

Stappenplan

Dit stappenplan werkt voor de meeste fietsen. Lees bij een carbon frame of een e-bike eerst
de materiaalverschillen hieronder, voordat je gaat spuiten of een middel gebruikt.

  • 1

    Spoel grof vuil weg met een zachte waterstraal

    Gebruik een tuinslang op lage druk of een emmer water, en richt de straal niet recht op lagers, naaf, trapas of een eventuele accu en display.

  • 2

    Breng fietsreiniger aan op frame en onderdelen

    Laat het middel kort inwerken en werk het los met een zachte borstel, ook in de hoeken bij het frame en rond de wielnaven.

  • 3

    Reinig de ketting apart met kettingreiniger

    Laat het middel inwerken en neem de ketting af met een droge doek of een oude tandenborstel, zodat vet en zand loskomen zonder dat je de ketting zelf beschadigt.

  • 4

    Spoel na met schoon water en droog de fiets af

    Neem het frame droog met een microvezeldoek, zodat er geen water in lagers of op metalen onderdelen blijft staan.

  • 5

    Smeer de ketting opnieuw

    Breng een dun laagje kettingolie aan en veeg de overtollige olie af, zodat de ketting niet gaat roesten maar ook geen vuil aantrekt.

Materiaalverschillen: aluminium, carbon en staal

Het framemateriaal bepaalt hoeveel druk en welke middelen je kunt gebruiken zonder schade
te riskeren.

Per materiaal

Aluminium

Een aluminium frame is relatief ongevoelig voor roest, maar kan bij vochtig weer of strooizout een wit poeder (oxidatie) laten zien op lasnaden. Een milde fietsreiniger en goed afdrogen na een natte rit houden dit meestal onder controle.

Carbon

Carbon vraagt om de zachtste aanpak: gebruik geen hogedrukreiniger en geen agressieve oplosmiddelen of ontvetters, die de coating kunnen aantasten. Klem een carbon frame bij onderhoud ook niet te hard vast, want de vezels kunnen inscheuren zonder dat je dat direct ziet.

Staal

Staal is het meest gevoelig voor roest, zeker bij steenslag of krasjes waar de lak is beschadigd. Droog een stalen frame altijd goed af en behandel beschadigde lakplekken op tijd met een beschermende wax of lak.

Waarom wordt een fiets zo snel vuil

Regen, modder en strooizout spatten tijdens het rijden rechtstreeks op frame, wielen en
ketting. Juist de ketting trekt extra vuil aan, omdat de olie die nodig is voor een soepele
werking tegelijk zand en stof vasthoudt.

Bij een e-bike komt daar vocht rond de motor en de kabels bij, wat het belang van afdrogen
na een natte rit extra groot maakt.

Veelgemaakte fouten

Een hogedrukspuit lijkt een snelle oplossing, maar water onder hoge druk dringt juist door
in lagers, de trapas en de versnellingsnaaf, waar het de smering wegspoelt en op termijn
slijtage versnelt.

Een tweede fout is de ketting schoonmaken zonder hem daarna opnieuw te smeren: een droge
ketting slijt sneller en gaat eerder roesten.

Let op

Gebruik nooit een hogedrukspuit vlak op lagers, naaf, trapas of ketting, en bij een
elektrische fiets al helemaal niet op de accu of het display: water dringt dan in onderdelen
die niet voor directe waterdruk zijn gemaakt.

Wanneer schakel je een fietsenmaker in

Bij een vastgelopen of knarsende ketting, roest die al diep in schakels of lagers zit, of
een versnelling die na het schoonmaken niet meer soepel schakelt, is een fietsenmaker vaak
sneller en veiliger dan zelf verder proberen.

Ook bij een carbon frame met twijfel over scheurtjes of een e-bike met een storing na
contact met water, is het verstandiger om een professional te laten controleren voordat je
verder rijdt.

Een fietsenmaker heeft daarnaast gereedschap en onderdelen om bijvoorbeeld een versleten
ketting of kettingwiel direct te vervangen, wat met puur schoonmaken niet op te lossen is.

Vervuiling voorkomen

Met een paar gewoontes blijft een fiets langer schoon en gaat de ketting minder snel
roesten of slijten.

  • ✓ Droog de fiets af na een natte rit, voordat vocht de kans krijgt om in te trekken.
  • ✓ Smeer de ketting regelmatig met een dun laagje olie, zodat zand minder snel blijft plakken.
  • ✓ Zet de fiets waar mogelijk overdekt neer, uit de volle regen en zon.
  • ✓ Spoel strooizout er zo snel mogelijk af, want dat versnelt roest en oxidatie.